telefon równowaga cyfrowa digital wellbeing dziecko offline balance detox

Po drugiej stronie lustra, czyli jak wejść w cyfrowy świat dziecka.

Budowanie równowagi cyfrowej jest dziś wyzwaniem dla wielu rodziców. I dla mnie był to spory kawałek rodzicielstwa, który musiałam odrobić. Dzisiaj przychodzę z tematem, który podsunęła mi jedna z mam, pytając o to, jak dowiedzieć się, co jej dziecko robi w sieci i co zrobić, by więcej czasu spędzało offline? To dwa osobne pytania. O tym jak tworzyć alternatywę Offline, przeczytasz TU.

Tekst adresuję do każdego rodzica, który chce wejść w świat wirtualny swojego dziecka i z troską myśli o równowadze cyfrowej w swoim domu.

Cyfrowi – analogowi, czyli zupełnie inna rzeczywistość.

Po pierwsze musisz sobie uświadomić, że rzeczywistość Twojego nastoletniego dziecka składa się z dwóch światów: tego realnego i tego wirtualnego, które przenikają się nieustannie, a więc żyje ono w zupełnie innej rzeczywistości niż Ty (bo pewnie tak jak ja, pamiętasz jeszcze czasy analogowe).

telefon równowaga cyfrowa digital wellbeing dziecko offline balance detox

Ta różnica przejawia się również w ten sposób, że rodzice nie rozumieją, co dzieci tak fascynuje w Internecie i dlaczego całymi godzinami siedzą w wpatrzone w ekran smartfona. Dzieci z kolei nie rozumieją, dlaczego mają wyłączyć swoje urządzenie i dlaczego nie mogą spać z telefonem.

Twoje nastoletni dziecko to pokolenie nazywane często „Always On” (ciągle w sieci), które świetnie radzi sobie z narzędziami cyfrowymi, z łatwością obsługuje wszelkie urządzenia, programy i aplikacje. To jednak wciąż jeszcze dziecko, dlatego potrzebuje wsparcia rodziców, wyznaczenia granic i pomocy w świecie, w którym wcale nie jest mu łatwo.

Czy wiesz, że 60% uczniów twierdzi, że ich rodzice nigdy nie uczyli ich odpowiedzialnego korzystania z sieci, a 10%, że rodzice nic nie wiedzą o ich cyfrowym życiu?*

Z czego to wynika?

Rodzicom jest często po prostu trudno rozmawiać o świecie wirtualnym. Od dnia narodzin dorosły pokazuje dziecku świat, tłumaczy i wyjaśnia, co jak działa, co jest dobre, a co złe. Występuje w roli opiekuna i autorytetu. Kiedy jednak dochodzimy do narzędzi cyfrowych, rodzic ma poczucie, że traci swoją pozycję autorytetu, ponieważ nie zna się na technologiach, nowinkach i aplikacjach tak dobrze jak dziecko. Jest to więc dla rodzica sytuacja trudna, bo nowa, bo wymaga zmiany podejścia na partnerskie i pokazania niewiedzy w jakimś temacie. I niestety często to wystarczy, by rodzica zniechęcić.

To jak w takim razie mogę pomóc dziecku budować równowagę off –on line?

Bądź ciekawy, poznaj cyfrowy świat dziecka.

Przyjmij rolę badacza i z autentyczną ciekawością daj się zaprosić do cyfrowego świata swojego dziecka. Niech Cię poprowadzi, nauczy, pokaże. Nie musisz się wstydzić, że czegoś nie wiesz lub nie rozumiesz, pozwól dziecku wejść w rolę przewodnika, z pewnością chętnie to zrobi. To jego świat i jest dla niego ogromnie ważny. Z ciekawością i bez zbędnej krytyki poznaj ulubionego youtbera, blogera, ulubione gry i programy.

telefon równowaga cyfrowa digital wellbeing dziecko offline balance detox

Pozwoli Ci to lepiej zrozumieć, jakie treści Twoje dziecko ogląda każdego dnia i jak to może wpływać na jego opinie lub zachowanie. Na przykład Twoje dziecko może przyjść z jakimś pomysłem lub nowym zachowaniem, którego nie rozumiesz. A często pochodzi z kanału youtubera lub influencera, który dziecko ogląda.

Może nie będziesz nigdy bieglejszy/a w obsługiwaniu aplikacji, ale jako rodzic możesz uczyć swoje dziecko krytycznego myślenia i wyrażania własnej opinii. Na przykład możesz poprosić, aby dowiedziało się czegoś ciekawego na temat programu, który będziecie razem oglądać, a potem możecie o tym porozmawiać.

telefon równowaga cyfrowa digital wellbeing dziecko offline balance detox

Dziecku będzie łatwiej wysłuchać Twojego punktu wiedzenia, jeśli będzie miało poczucie, że wiesz o czym mówisz i interesujesz się sprawami, które są dla niego ważne.  Tym bardziej wysłucha Twojej opinii w tej sprawie, gdy zobaczy, że angażujesz się i chcesz zrozumieć jego świat online, a nie po prostu wygłaszasz kazanie.

Pozwól sobie pokazać media społecznościowe, na których Twoje dziecko spędza czas. Zobacz, jak się tam prezentuje i zachowuje, czy jest aktywne lub pasywne. Porozmawiaj z nimi o tym, czy wie, co się dzieje z jego zdjęciami i danymi, co oznaczałoby dla niego odłączenie się od mediów społecznościowych, o tym jak ich nadużywanie wpływa na jego nastrój, emocje i stan psychiczny.  (spokojnie … o tym też niedługi napiszę).

Czy wiesz, że 1/3 uczniów uważa, że jest uzależniona od serwisów społecznościowych?*

Nie krytykuj i nie wyśmiewaj

Uszanuj to, że świat cyfrowy Twojego dziecka jest dla niego ważny. Ma tam swoje hobby, gry, swoich przyjaciół, idoli, muzykę, rozrywkę. Nie musisz go rozumieć, ale daj się do niego zaprosić i poznawaj go z zaciekawieniem. Jeśli czegoś nie wiesz, zapytaj, a nie krytykuj lub wyśmiewaj. Zdziwisz się, ale wielu rodziców reaguje na świat wirtualny swoich dzieci natychmiastową oceną: „Ależ to głupie”, „jak ty to możesz oglądać”, „normalny jesteś”?. Jest to dla dziecka ogromnie raniące, ponieważ pragnie ono akceptacji, a rodzic jest najważniejszą osobą w jego życiu. Po takiej ocenie dziecko czuje się niezrozumiane i może więcej nie chcieć pokazać, co robi w sieci (!!!). A tego z pewnością nie chcesz.

Nie zamartwiaj się po cichu tym, co ogląda lub w co gra Twoje dziecko – idź przyjaźnie i z otwartością zapytaj. Nie oceniaj, ale próbuj poznać i zrozumieć, a także pokazać swój punkt widzenia. Spróbuj przyłączyć się i towarzyszyć, aby dziecko czuło, że z otwartością może podzielić się z Tobą doświadczeniami ze swojego wirtualnego świata. Rozmowa i budowanie otwartej relacji, to najlepsze, co możesz zrobić dla bezpieczeństwa swojego dziecka nie tylko w sieci.

telefon równowaga cyfrowa digital wellbeing dziecko offline balance detox

Nie zakazuj telefonu! Nie odcinaj od komputera!

Technologie w rękach dziecka, to nie jest  zło wcielone, mają wiele pozytywów i jak pisałam na początku stanowią połowę świata dziecka. Przede wszystkim smartfon jest codziennym narzędziem komunikacji Twojego dziecka z grupą rówieśników, z ukochaną przyjaciółką lub przyjacielem. W wieku nastoletnim jedną z najsilniejszych potrzeb dziecka jest przynależność do grupy, akceptacja i komunikacja z tą grupą.

telefon równowaga cyfrowa digital wellbeing dziecko offline balance detox

Dzieci w Internecie poszukują informacji o świecie, wiele się uczą, rozwijają kreatywność. Dla nastolatków o nietypowych zainteresowaniach jest to jedyne miejsce, w którym mogą znaleźć osoby z podobnymi pasami, rozwijać swoje hobby i nie być uznawanym za dziwaka.  

Podsumowanie

Czasy są takie, że dla naszych dzieci świat realny zrównał się z tym wirtualnym, są pokoleniem „always on” ciągle on-line. Jako rodzic od narodzin wychowujesz swoje dziecko, uczysz je, jak orientować się w świecie, jak się zachowywać w domu i poza nim. Uczysz, jak ma bezpiecznie przejść przez ulicę i dojść do szkoły. Z poświęceniem przygotowujesz swoje dziecko do życia w świecie realnym, ale czy tak samo przygotowujesz je do życia w świecie cyfrowym?  

Spokojnie, jesteśmy rodzicami! To niekończące się wyzwanie 🙂

a ja jestem tu po to, by Ciebie (i wielu innych) w tym NIEmałym zadaniu wspierać. Razem możemy uczyć się tego, jak być bardziej świadomym użytkownikiem sieci i jak budować tę świadomość w naszych dzieciach.

*Na podstawie badań prowadzonych przez Fundację DBAM O MÓJ Z@SIĘG. Raport do pobrania tutaj: https://dbamomojzasieg.com/publikacje-raporty

*** Zdjęcia pochodzą z bezpłatnych banków zdjęć Canva i Pixabay.